Schepen
Historische schepen om laag voor laag na te bouwen, als decoratie op het water: een vikingschip, een VOC-retourschip, een fluit, een statenjacht, een botter en een skûtsje, een Engels galjoen en linieschip, een kogge, een galei en een Chinese jonk. De romp wordt per spant uitgerekend uit lengte, breedte, holte, zeeg en spantvorm. Klik op blokken die je hebt geplaatst om bij te houden waar je bent. Vikingen? Kijk ook bij het langhuis.
Romp
Dekken en kastelen
Tuig
Versiering
Materialen
Zijaanzicht van stuurboord, met de boeg rechts. De blauwe stippellijn is de waterlijn, de oranje stippellijn de zeeg (de dekhoogte uit de formule), de oranje streep het gekozen spant. De doorsnede kijkt van achter naar voren; de oranje lijn is de berekende halve breedte op elke laag. Klik in een aanzicht om een laag en een spant te kiezen.
Bouwverdeling
Tabel van spanten
Zo meten scheepsbouwers een romp op: op 11 plekken van spiegel tot boeg de kiel, het dek en de halve breedte. Klik op een rij voor de doorsnede.
| Spant | Kiel | Dek | ½ breed water | ½ breed dek |
|---|
Per laag, van boven naar onder
Bouw de romp van de kiel omhoog. Zet masten en zeilen pas als het dek klaar is.
| Laag | Meeste blokken | Blokken |
|---|
Bouwtips
- Zet eerst de kiel neer, een rij blokken over de hele lengte, en daarna op een paar spanten uit de tabel de dwarsdoorsnede. De rest van de romp vul je daartussen in.
- Bouw het schip op zijn plek in het water: graaf rond de romp een bak en vul die later met water. Zo hoef je niet onder water te werken.
- Gebruik voor de romp trappen en platen langs de rand als je hem gladder wilt. De vorm uit deze planner is de basis.
- Een zeil van wol mag best schuin en bol hangen: dat ziet er veel echter uit dan een plat vlak.
- Een schip met gereefde zeilen ligt mooi in een haven. Met bijgezette en gebraste zeilen lijkt het alsof het vaart.
- Hang lantaarns aan de spiegel en in het want. 's Nachts is een verlicht schip op zee een prachtig gezicht.
3D en bouwplan per laag
Naar Minecraft
Download het ontwerp als schematic-bestand en plak het in je wereld met WorldEdit, of bouw het na met een hologram in Litematica. Romp, dek en lijstwerk krijgen de materialen die je links kiest; zeilen, poorten en touwwerk hebben een vast blok.
Boodschappenlijst
Zet de aantallen van dit ontwerp op je lijst. Daar zie je alles bij elkaar, omgerekend naar stacks en shulkerdozen.
Zo wordt het berekend
Geschiedenis en weetjes
Van galei tot kogge
In de Middellandse Zee voeren eeuwenlang galeien: lange, smalle schepen met rijen roeiers. In Venetië werden ze in het Arsenaal gebouwd, een enorme scheepswerf.
In het noorden voeren de Vikingen met slanke drakkars. Later bouwden de steden van de Hanze de kogge: een breed, hoog vrachtschip met één mast en een vierkant zeil.
Het tijdperk van de zeilvaart
Vanaf de vijftiende eeuw voeren Europese schepen de oceanen over. Een galjoen had hoge kastelen voor en achter, meerdere masten en kanonnen aan boord. Francis Drake voer met de Golden Hind tussen 1577 en 1580 rond de wereld.
Een linieschip was het grootste oorlogsschip, met twee of drie rijen geschutpoorten. HMS Victory was het vlaggenschip van admiraal Nelson in de Slag bij Trafalgar in 1805.
Nederlandse schepen
De VOC werd in 1602 opgericht. Haar grote retourschepen voeren naar Azië en terug, beladen met specerijen. De Batavia leed in 1629 schipbreuk voor de kust van West-Australië.
Het fluitschip werd rond 1595 in Hoorn bedacht. Het had een groot ruim, een smal dek en weinig bemanning nodig. Daardoor was het goedkoop en voer het overal heen.
Op de binnenwateren voeren platbodems zoals de botter, voor de visserij op de Zuiderzee, en het Friese skûtsje voor vracht. Een statenjacht was een snel en rijk versierd schip voor belangrijke mensen.
Hoe werd een schip gebouwd?
De bouw begon met de kiel, een lange balk onderaan. Daarop kwamen de spanten, als ribben van een skelet. Daarna werden de planken eromheen gezet.
Scheepsbouwers maten de romp op in een tabel: op vaste plekken de diepte, de breedte en de hoogte van het dek. Het dek loopt vaak hoger op naar voren en achteren. Dat heet de zeeg. Deze tool rekent de romp op dezelfde manier uit.
De Chinese jonk
Chinese jonken hadden zeilen met houten latten, die je snel kon reven. De romp was verdeeld in waterdichte vakken, zodat het schip bleef drijven als er een gat in kwam.
In het begin van de vijftiende eeuw voer admiraal Zheng He met grote vloten jonken naar India en Oost-Afrika.
Waar zie je ze nog?
In Lelystad is een replica van de Batavia gebouwd. HMS Victory ligt in een droogdok in Portsmouth. In Stockholm staat de Vasa, een oorlogsschip dat in 1628 op zijn eerste reis zonk en bijna compleet is geborgen.
Botters en skûtsjes varen nog steeds. Elke zomer houden skûtsjes wedstrijden op de Friese meren: het skûtsjesilen.
Wist je dat?
- Het woord jacht komt uit het Nederlands. Koning Karel II van Engeland kreeg in 1660 een jacht van de Nederlanden cadeau.
- HMS Victory werd in 1765 te water gelaten en is nog steeds in dienst bij de Britse marine.
- De replica van de Batavia werd tussen 1985 en 1995 gebouwd in Lelystad.
- De Bremer kogge uit 1380 werd in 1962 in de rivier de Weser gevonden.
- De Vliegende Hollander is een sage over een spookschip. Richard Wagner maakte er in 1843 een opera over.
- In Minecraft vind je scheepswrakken met kisten en soms een schatkaart.
Over deze tool
Met deze Minecraft scheepsplanner bouw je historische schepen laag voor laag na, als decoratie op het water. Je kiest uit elf soorten: VOC-retourschip, fluitschip, statenjacht, botter, skûtsje, galjoen, linieschip, Vikingschip, kogge, galei en Chinese jonk. Voorbeelden zijn onder andere de Batavia, de Golden Hind, HMS Victory, een Hanzekogge en de Vliegende Hollander.
De romp wordt per spant uitgerekend. Je stelt de lengte, breedte, holte, diepgang en zeeg in, en kiest een spantvorm: rond, V-vorm, platbodem, bol of peervorm. Ook de boeg en de achtersteven kies je zelf, net als benedendekken, een voor- en achterkasteel, de reling en geschutpoorten.
Voor het tuig kies je 1 tot 4 masten, vierkante zeilen, latijnzeilen, gaffelzeilen of lattenzeilen, en of de zeilen bijgezet, gereefd of weg zijn. Je kunt de ra's draaien, een boegspriet, fok en want toevoegen, en versiering zoals een gouden leeuw, vlaggen, schilden, riemen en lantaarns.
Het zijaanzicht, bovenaanzicht, de doorsnede en de tabel van spanten laten zien hoe de romp loopt. Het bouwplan per laag, het 3D-voorbeeld en de materiaalteller helpen je bij het bouwen. Download het ontwerp als .schem voor WorldEdit of Litematica.
Ideaal voor een haven, een piratenbaai of een vloot in Minecraft. Voor Vikingschepen met meer details kijk je bij het langhuis.
Veelgestelde vragen
Hoe bouw ik een schip in Minecraft?
Zet eerst de kiel neer, een rij blokken over de hele lengte. Bouw dan op een paar spanten uit de tabel de doorsnede en vul de romp daartussen in. Masten en zeilen komen pas als het dek klaar is.
Hoe bouw ik een schip in het water?
Graaf rond de plek van de romp een bak en bouw het schip droog. Vul de bak daarna met water. Zo hoef je niet onder water te werken. De diepgang in de tool vertelt hoeveel lagen onder water liggen.
Kan een gebouwd schip varen in Minecraft?
Nee, in gewoon Minecraft blijft een gebouwd schip op zijn plek. Het is decoratie. Wil je dat het lijkt alsof het vaart, zet dan de zeilen bij en draai de ra's.
Hoe maak ik zeilen die er echt uitzien?
Gebruik wol en laat het zeil een beetje bol hangen met Bolling van de zeilen. Een zeil dat schuin en bol staat, ziet er veel echter uit dan een plat vlak.
Hoe maak ik de romp gladder?
Gebruik trappen en platen langs de rand van de romp. De vorm uit de planner is de basis, en met trappen werk je de randen bij.
Werkt dit in Bedrock?
Het bouwplan per laag werkt in elke versie. Het .schem-bestand is voor Java Edition met WorldEdit of Litematica.